OM in de zorg- en veiligheidshuizen

'Van binnen naar buiten en van buiten naar binnen'

Angelique Tukker (externe projectleider) onderzoekt hoe het OM participeert in de zorg- en veiligheidshuizen. De voormalig manager zorg-en veiligheidshuizen Rotterdam en Den Haag bekijkt dit vraagstuk niet alleen vanuit het OM. Ze gaat ook langs bij de managers van de zorg- en veiligheidshuizen om te vragen wat zij vinden van de wijze waarop het OM participeert.

Hoe ziet het project eruit?

‘Wat we feitelijk doen is een foto maken van de huidige situatie. We onderzoeken landelijk hoe het er nu uitziet. Hoe we als arrondisements-parketten participeren in de zorg-en veiligheidshuizen en welke verschillen en overeenkomsten we daarin zien. Dit doen we niet alleen door intern informatie op te halen, maar ook door kennis en ervaringen bij onze samenwerkingspartners op te halen. Vervolgens koppelen we deze in- en externe informatie aan elkaar.

'We maken ook verbinding met de projectcoördinatoren Straf met Zorg zodra deze starten. Duiding en analyse vanuit parketperspectief pakken we op die manier gezamenlijk op.'

Waar werkt het project naartoe?

In het project werken we toe naar een aantal uitgangspunten die het OM kan hanteren voor de participatie binnen de zorg- en veiligheidshuizen. Hierbij baseren we ons op de meerjarenagenda Zorg en Veiligheidshuizen 2020 en de interne visie op de positionering van het OM in de zorg- en veiligheidshuizen. Uiteindelijk moet het OM kiezen voor een aantal uitgangspunten waa we ons landelijk aan houden. Op die manier weten collega’s wat er van hen wordt verwacht en weten partners waarop ze ons kunnen aanspreken. Het kan zo zijn dat we bij de uitgangspunten ook een bandbreedte afspreken. Dat wil zeggen een minimale en een maximale variant. Uiteraard gaat het bij deze uitgangspunten over wat het OM doet. Het hoe kan per parket, anders worden ingevuld rekening houdende met de lokale situatie. Deze uitgangspunten en bandbreedtes gebruiken we ook voor de op te leveren programmaresultaten. Denk hierbij aan landelijke standpunten voor de samenwerking, de minimumnormen en de verdeelsleutel voor het structurele budget en de monitoring.

‘Soms is het een kwestie van: Zit het goed in de relatie? Moeten we daaraan werken? Dan gaat het meer om de cultuur en niet zozeer wat we feitelijk doen. ’ – Angelique Tukker-

Hoe ziet het interne onderzoek eruit?

Er is in de laatste week van november een enquête uitgegaan naar alle hoofden Beleid en Strategie en Interventies. Deze had ik maandag 9 december allemaal weer retour. Dat is geweldig en laat zien dat de interne betrokkenheid erg groot is. Er is landelijk grote behoefte aan antwoorden, richting en kaders en iedere regio heeft zijn eigen waardevolle input om deze netwerksamenwerking goed vorm te gaan geven. Ieder parket heeft uiteraard de uitkomsten van de eigen enquête ontvangen. Daarnaast krijgt iedereen een samenvatting van de landelijke uitkomsten.

Wat doe je met de ervaringen van de zorg- en veiligheidshuizen met het OM?

‘Deze koppelen we met de interne informatie. Waar zitten de verschillen en overeenkomsten? Hoe doen we het? Hoe ervaren onze samenwerkingspartners onze werkwijze? Wat hebben zij van ons nodig? Matchen die beelden. Soms is het een kwestie van: Zit het goed in de relatie? Moeten we daaraan werken? Dan gaat het meer om de cultuur en niet zozeer wat we feitelijk doen. Of stellen ze een onmogelijke vraag aan ons? Die we niet kunnen beantwoorden, omdat we de tijd of het geld niet hebben of omdat we de positie niet hebben en dan moeten we daarover in gesprek.’

‘We kijken of we op bepaalde terreinen herkenbaarheid en uniformiteit willen. Dan maken we daar afspraken over.'

Wat gebeurt er na de eerste inventarisatie?

‘Als het landelijke plaatje er ligt stellen we gericht vragen. Wat vinden we hiervan als OM? Is er sprake van gelijke werkwijzen of niet? We bepalen of we dat ok vinden of niet. En we kijken of we op bepaalde terreinen herkenbaarheid en uniformiteit willen. Dan maken we daar afspraken over. Dat zal het gesprek zijn dat volgt op basis van de interne informatie. Kortom eerst inventariseren en dan analyseren en duiden.’

Hoe hangt dit project samen met andere projecten op dit onderwerp in de parketten?

‘De intentie is zoveel mogelijk samen te werken met lokale projectleiders. Ook de uitkomsten van lokale projecten benutten we. Een voorbeeld is het project ‘OM in het netwerk’ dat Oost-Nederland momenteel uitvoert. Zo zijn de vragen van de enquête vooraf besproken met Oost-Nederland, omdat zij ook een inventarisatie uitvoeren binnen hun project. Ook voerden we samen een aantal gesprekken met de managers van de Zorg- en Veiligheidshuizen in Oost-Nederland. Zo voorkomen we dat partners twee keer een OM-er op bezoek krijgen met hetzelfde type vragen. We maken ook verbinding met de projectcoördinatoren Straf met Zorg (zie kader) zodra deze starten. Duiding en analyse vanuit parketperspectief pakken we op die manier samen op.’

PROJECT-COÖRDINATOREN
Vanuit het programma Straf met Zorg worden per 1 februari per arrondissementsparket projectcoördinatoren ingezet. Zij brengen vanuit het regionale en lokale perspectief in kaart hoe de huidige praktijk van samen-werking met partners zoals Veiligheidshuizen en Veilig Thuis en de interne organisatie eruit ziet.

De project-coördinatoren richten zich op de coördinatie van de relevante portefeuilles en de wijze van afvaardiging van het OM in overleggen. Daarnaast gaan ze kijken wat er nodig is de komende jaren voor een structurele verbetering van de samenwerking tussen het OM en het zorg en sociaal domein. Wat is wenselijk als je kijkt naar de rol en de verantwoor-delijkheid van het OM en de verantwoordelijkheid en rol van de partners? Wat zijn de inhoudelijke en organisatorische randvoorwaarden zijn om de gewenste verantwoordelijkheid en rol als OM in te kunnen vullen? Ook brengen ze in kaart welke instrumenten er zijn om de collega’s in de operatie te helpen. De projectcoördinator kijkt daarnaast naar de risico’s en hoe hiermee om te gaan.

VRAGEN?
Heb je vragen over dit project? Neem dan contact op met Angelique Tukker.